Μια ανάγνωση της PISA

Κάτι ήξεραν οι αριστερο-συνδικαλιστές όταν θέλησαν να «απαγορεύσουν» τη συμμετοχή της χώρας μας στη διεθνή έρευνα PISA. Ήταν το έτος 2015. Επέστρεψαν το 2022, οι ίδιοι πάντοτε άνθρωποι, αντιδρώντας στη διοργάνωση μιας εθνικής ειδικής έρευνας. Ανοησίες.

Το 2021 η έρευνα δεν έγινε λόγω πανδημίας. Για τον ίδιο λόγο, την πανδημία, σύμφωνα με τα όσα μας λέει η εφετινή έρευνα, οι μαθητές έχασαν έδαφος στη μάθηση.

Όλοι οι μαθητές, σε όλο τον κόσμο. Με αποτέλεσμα — παράδοξο, αλλά τα έχει αυτά η στατιστική σύγκριση, η Ελλάδα να τα καταφέρνει «καλύτερα» επειδή τα πήγε λιγότερο άσκημα από τους άλλους. Κάτι είναι κι αυτό. Πάμε όμως στην ουσία των ευρημάτων.

Το χειρότερο, όχι μόνον αντικειμενικά αλλά εξόχως υποκειμενικά, είναι οι χαμηλές επιδόσεις των μαθητών/τριών μας στην Κατανόηση Κειμένου. Είναι ως να επιστρέφουμε σε μια κοινωνία στην οποία όσοι γνωρίζουν ανάγνωση (επομένως και γραφή…) θα είναι προνομιούχοι έναντι των υπολοίπων. Δεν είναι ακριβώς διασκεδαστικό, όπως ένα κινηματογραφικό «Βack to the Future», γιατί η αντίληψη νοημάτων, η πρόσληψη συναισθημάτων και η αφομοίωση μορφωτικού περιεχομένου μέσω της Ανάγνωσης-Κατανόησης Κειμένου είναι η βάση της δημιουργικής σκέψης και πράξης.

Πέσαμε λοιπόν εμείς κατά 16 μονάδες PISA, έπεσαν όμως οι μαθητές στην Ευρώπη κατά 18 μονάδες. Αρα, πάλι καλά; Βεβαίως είναι σημαντικό αν αναλογιστούμε ότι αυτό το αποτέλεσμα είναι «καλύτερο» αφού μετά από δέκα χρόνια κατρακύλας, παρατηρείται μια κάποια ανακοπή.

Αλλά αυτό αφορά τα γλωσσικά νοήματα σε πλήρη ανάπτυξη. Αν οι ίδιοι και όλοι οι άλλοι μαθητές είχαν κληθεί να κατανοήσουν τα κείμενα των μικρών μηνυμάτων που ανταλλάσσονται, μεταξύ των ιδίων των μαθητών, αλλά και τα περισσότερα από όλα αυτά τα «μηνύματα» που συστηματικά διαβάζουν στα «σόσιαλς» οι επιδόσεις τους μάλλον θα ήσαν επαρκείς. Γιατί το μήνυμα, εκεί, είναι κωδικοποιημένο με τρόπο «αναλφάβητο», οπότε ευκολότερα κατανοείται.

Σε τελευταία ανάλυση, αν δυσκολεύεσαι με ένα κείμενο, βάζεις την Τεχνητή Νοημοσύνη να στο κάνει «φραγκοδίφραγκα» και τελείωσες.

Εξάλλου, ως προς το νέο ερευνητικό πεδίο της PISA, την «Επίλυση Προβλημάτων σε Ψηφιακά Περιβάλλοντα», οι Έλληνες μαθητές έπιασαν την 47η θέση, δηλαδή τις 461 μονάδες με μέσο όρο των 91 χωρών τις 500 μονάδες.

Πού βρίσκεται το πρόβλημα λοιπόν; Μάλλον πρέπει να κάνουμε την ανάποδη ανάγνωση. Όσοι μαθητές έχουν υψηλές ικανότητες κατανόησης, ξεχωρίζουν τόσο πολύ και θα συνεχίσουν να ξεχωρίζουν τόσο πολύ στην υπόλοιπη ζωή τους, που θα μοιάζουν με πλούσιους, πολύ πλούσιους, τους προνομιούχους.

Υποψιάζομαι ότι το πιο σπουδαίο συμπέρασμα της PISA είναι ακριβώς αυτό: αν είστε καλός/ή στην κατανόηση, έχετε ψηφιακές ικανότητες και βεβαίως μπορείτε να χειριστείτε τη Μαθηματική Γλώσσα με κάποια άνεση, τότε η Παιδεία και η Εκπαίδευση θα σας βοηθήσουν στη Ζωή σας και στο… πορτοφόλι σας.

Για να τελειώσουμε με ένα πολύ ενθαρρυντικό στοιχείο της έρευνας, τα σχολεία οι μαθητές των οποίων είχαν υψηλές επιδόσεις ήσαν δημόσια σχολεία. Το πλεονέκτημα των ιδιωτικών σχολείων εντοπίζεται στα Μαθηματικά. Επιπλέον, τα δημόσια σχολεία που κερδίζουν τη μάχη βρίσκονται σε όλες τις περιοχές δηλαδή και σε όσες κατοικούν οικογένειες με λιγότερα οικονομικά εφόδια.

Λέει η έρευνα: «Η επίδραση των κοινωνικο-οικονομικών ανισοτήτων στις επιδόσεις των μαθητών/τριών στην Ελλάδα είναι μικρότερη από αυτή στον ΟΟΣΑ. Οι μαθητές/τριες από τα χαμηλότερα κοινωνικο-οικονομικά στρώματα που επιτυγχάνουν υψηλές επιδόσεις (ανθεκτικοί μαθητές) είναι 12% (όσοι περίπου και κατά μέσο όρο στον ΟΟΣΑ)».

Η ελπίδα ότι μπορούμε καλύτερα δεν χάθηκε. Αν σκύψουμε πάνω από την ουσία της Εκπαίδευσης και αν οι αριστερο-επίμονοι αφήσουν δασκάλους και καθηγητές να κάνουν τη δουλειά τους, η Ελλάδα μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικότερα τα παιδιά της. Γιατί, καθόλου τυχαία, οι επιδόσεις μας στην PISA συμβαδίζουν με τις επιδόσεις μας στη δημιουργία πλούτου και παραγωγής μεταξύ των εθνών. Κάποια συνάρτηση πρέπει να υπάρχει, διάβολε…

πηγή: liberal

αρθρογράφος: Μπάμπης Παπαδημητρίου