Νέο ράλι στο πετρέλαιο – Σενάρια για 150 δολάρια το βαρέλι

έα έκρηξη αβεβαιότητας προκαλεί η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου, με το Brent να ξεπερνάει σήμερα τα 108 δολάρια το βαρέλι, μετά τη νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και το προσωρινό κλείσιμο ενός από τους σημαντικότερους αγωγούς της Σαουδικής Αραβίας.

Καθώς διανύουμε τον έβδομο μήνα διατάραξης των ροών από τα Στενά του Ορμούζ, αναλυτές εκτιμούν ότι αν συνεχίσει η παγκόσμια αγορά πετρελαίου να χάνει πάνω από 15 εκατ. βαρέλια ημερησίως, τότε είναι πολύ πιθανό να δούμε το Brent στα 150 δολάρια ή ακόμη και στα 200 δολάρια στο ακραίο σενάριο, μία εξέλιξη που μπορεί να προκαλέσει τεράστια και ανυπολόγιστη ζημιά σε αγορές και οικονομία.

Η διακοπή λειτουργίας του μήκους 1.200 χιλιομέτρων αγωγού East-West, μετά από επίθεση με drones, αποτελεί ένα ακόμη επεισόδιο στον ενεργειακό πόλεμο που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, ενώ ταυτόχρονα έχει ιδιαίτερη σημασία για την παγκόσμια αγορά. Διότι ο συγκεκριμένος αγωγός θεωρείται η βασική εναλλακτική οδός που επιτρέπει στη Σαουδική Αραβία να μεταφέρει πετρέλαιο από τον Περσικό Κόλπο προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, παρακάμπτοντας τα Στενά του Ορμούζ.

Η τιμή του Brent ενισχύθηκε στις πρώτες συναλλαγές της εβδομάδας σε ποσοστό άνω του 3%, ξεπερνώντας τα 108 δολάρια, ενώ το αργό τύπου WTI σημείωσε άνοδο 3,5% για να ανέλθει στα 103,5 δολάρια. Από τον περασμένο Ιούλιο, όταν το Brent είχε υποχωρήσει στα 70 δολάρια, η άνοδος προσεγγίζει το 54% καθώς η αγορά αρχίζει να τιμολογεί όχι μόνο τον γεωπολιτικό κίνδυνο αλλά και τα αυξανόμενα προβλήματα στην αγορά πετρελαίου.

Βλέπετε, οι δυσκολίες στη διακίνηση του «μαύρου χρυσού» ανά την υφήλιο αυξάνονται και παράλληλα τελειώνουν τα «μαξιλάρια» της αγοράς. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, το νέο πλήγμα στον αγωγό East-West αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα την ώρα που η κυκλοφορία στα Στενά του Ορμούζ παραμένει πολύ περιορισμένη. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου καταγράφηκαν μόλις 4 εξερχόμενες και 10 εισερχόμενες διελεύσεις εμπορικών πλοίων, όταν ο ημερήσιος μέσος όρος των προηγούμενων δέκα ημερών ήταν 14, σύμφωνα με όσα μεταδίδουν ξένα μέσα.

Σημειώνεται ότι ο αγωγός λειτουργούσε μέχρι σήμερα ως κρίσιμο «μαξιλάρι ασφαλείας» καθώς μεταφέρονταν περίπου 4 εκατ. βαρέλια ημερησίως προς την Ερυθρά Θάλασσα. Επομένως, η προσωρινή διακοπή θέτει σε κίνδυνο ποσότητες πετρελαίου που αντιστοιχούν περίπου στο 4%-5% της παγκόσμιας προσφοράς. Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters, τα αποθέματα στο Γιανμπού επαρκούν για περίπου 5-7 ημέρες εξαγωγών στο σενάριο που η λειτουργία του αγωγού δεν αποκατασταθεί.

Έχουμε να κάνουμε, λοιπόν, με μία κατάσταση που αλλάζει τα δεδομένα στην αγορά και επαναφέρει τους χειρότερους εφιάλτες μιας νέας ακόμη πιο καταστροφικής ενεργειακής κρίσης, με την Ευρώπη μάλιστα να αποτελεί το πρώτο και μεγαλύτερο θύμα.

Είναι χαρακτηριστικό ότι η Goldman Sachs προειδοποίησε πριν από λίγες ημέρες ότι, ενώ το βασικό σενάριο είναι για χαμηλότερες τιμές, αν η παραγωγή και κυρίως οι εξαγωγές του Κόλπου παραμείνουν αισθητά χαμηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα, το Brent μπορεί να κινηθεί πάνω από τα 140 δολάρια.

Η Wood Mackenzie, από την πλευρά της, μιλάει ακόμη και για άνοδο στα 150 δολάρια, ενώ αν τα προβλήματα συνεχιστούν έως το τέλος του 2026, η παγκόσμια αγορά θα χάσει σημαντικά στρατηγικά αποθέματα και δεν αποκλείεται ακόμη και έκρηξη τιμών στα 200 δολάρια, στο πιο καταστροφικό σενάριο από όλα.

Μέχρι τώρα, το βασικό σενάριο κινδύνου ήταν ένα παρατεταμένο πρόβλημα στα Στενά του Ορμούζ. Τώρα όμως αμφισβητείται και η δυνατότητα παράκαμψής του. Αν παράλληλα αυξηθεί η ένταση στην Ερυθρά Θάλασσα και στο Μπαμπ αλ Μαντέμπ, τότε η Μέση Ανατολή κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με πολλαπλά ταυτόχρονα «σημεία συμφόρησης» στις εξαγωγές πετρελαίου.

Γι’ αυτό και η συζήτηση στις μεγάλες επενδυτικές τράπεζες έχει αλλάξει αισθητά τις τελευταίες ημέρες. Το γεγονός ότι τα 120 ή ακόμη και τα 150 δολάρια βρίσκονται πλέον μέσα στα επίσημα σενάρια μεγάλων επενδυτικών οίκων δείχνει πόσο γρήγορα έχει αλλάξει η ψυχολογία της αγοράς.

Το σημαντικότερο ίσως στοιχείο είναι ότι η σημερινή κρίση δεν αφορά πλέον μόνο την ονομαστική τιμή του Brent. Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου παρουσιάζει όλο και μεγαλύτερες αποκλίσεις ανάλογα με το πού βρίσκεται το διαθέσιμο αργό και πόσο εύκολα μπορεί να μεταφερθεί.

Στο μεταξύ, τα παγκόσμια αποθέματα έχουν μειωθεί κατά περισσότερο από 500 εκατ. βαρέλια από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Reuters, ενώ οι εξαγωγές διυλισμένων προϊόντων από τη Μέση Ανατολή έχουν επίσης υποχωρήσει δραματικά. Αυτό σημαίνει ότι κάθε νέα διακοπή έχει πλέον μεγαλύτερο αντίκτυπο από ό,τι πριν από μερικούς μήνες.

πηγή: liberal

αρθρογράφος: Κωνσταντίνος Μαριολής