Οι θερμές κριτικές του ξένου Τύπου

«Ο πλούτος της μπουρζουαζίας βασίστηκε στη δική μας φτώχεια» είναι η φράση του Στάλιν που απευθύνει ο νεαρός δημοσιογράφος και συγγραφέας Φόρστερ, τον οποίο υποδύεται ο παλιός μας γνώριμος από τους «Peaky Blinders» Τζο Κόουλ στον Μάρκο Τιμολέοντα (μοναδική ερμηνεία, όπως γράφουν, από τον Γουίλεμ Νταφόε) προκειμένου να τον προκαλέσει και για να βρει την αποστομωτική απάντηση του πλουτοκράτη συνεργάτη ως συγγραφέα της βιογραφίας του, αλλά και ανταγωνιστή του. Πρόκειται για χαρακτηριστική σκηνή από το τρέιλερ που κυκλοφόρησε, το οποίο αναδεικνύει την ατμόσφαιρα αλλά και τις ερμηνείες των ηθοποιών που ήδη απέσπασαν θερμές κριτικές από όλους όσοι παρακολούθησαν τη διεθνή πρεμιέρα στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο.

Οπως γράφει χαρακτηριστικά ο κεντρικός κριτικός κινηματογράφου του «Guardian» Πίτερ Μπράντσο στην κριτική του, την οποία συνοδεύει με τα τρία χρυσά αστέρια που χαρίζει στην ταινία: «Ο Γουίλεμ Νταφόε φέρνει τη λάμψη των σταρ σε αυτό το απολαυστικό δράμα, υποδυόμενος τον μελαγχολικό Ελληνα πλουτοκράτη και αρχηγό της οικογένειας Μάρκο Τιμολέοντα, ο οποίος προφανώς βασίζεται στον Αριστοτέλη Ωνάση: κοιτάζει με απάθεια τους ανθρώπους μέσα από τα βαριά γυαλιά του, περιποιείται με τρόπο επιβλητικό και απειλητικό τους εξαρτώμενούς του και έχει την τάση να γυμνάζεται γυμνός μπροστά στους υπηρέτες. Ο Ισπανός σκηνοθέτης Μιγκέλ Ανχελ Χιμένεθ σκηνοθετεί και συν-συντάσσει αυτή την προσαρμογή του μυθιστορήματος του Πάνου Καρνέζη».

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Καρνέζης ήταν από τους πρώτους ελληνικής καταγωγής αγγλόφωνους συγγραφείς που έγραψαν για τις δυσλειτουργικές ελληνικές οικογένειες, για το προβληματικό περιβάλλον, για την άβυσσο ανάμεσα στις διαφορετικές γενιές και τα πρόσωπα. Ειδικά η περίπτωση της Ελλάδας μιας άλλης εποχής και με άλλα πατριαρχικά δεδομένα φαίνεται να κέντρισε ιδιαίτερα τη φαντασία του, αλλά και το διεθνές κοινό που έδειξε για πρώτη φορά μεγάλο ενδιαφέρον για το αλλόκοτο ελληνικό σύμπαν που μετά έκανε διάσημο ο Γιώργος Λάνθιμος με τις ταινίες του.

Το λεγόμενο greek weird wave, όπως χαρακτηρίστηκε αυτό το ιδιαίτερο ρεύμα που έθιγε τις ασφυχτικές συνθήκες και το κλίμα της ελληνικής οικογένειας, με την παράδοξη κινηματογράφηση και τη λογική της αποστασιοποίησης, είχε σε μεγάλο βαθμό βασιστεί στα βιβλία του Καρνέζη και του Τσιόλκα. Ακολούθησαν οι επιτυχίες του σινεμά, η έκρηξη της δημοφιλίας του Γιώργου Λάνθιμου και το αυξημένο ενδιαφέρον για τη μεταπολεμική ελληνική πραγματικότητα. Οπως επεσήμανε χαρακτηριστικά ο σκηνοθέτης Μιγκέλ Ανχελ Χιμένεθ: «Αυτό που με τράβηξε στο “Birthday Party” ήταν ο χαρακτήρας του Μάρκου Τιμολέοντα, ενός τυραννικού πατέρα που ενεργεί με απάνθρωπη σκληρότητα στο όνομα της αγάπης, και του Φόρστερ, ενός συγγραφέα παγιδευμένου ανάμεσα στον έρωτα και τη φιλοδοξία. Η ιστορία αυτή μου έδωσε την ευκαιρία να μιλήσω για την εξουσία, την οικογένεια και την παρακμή ενός κόσμου όπου η αγάπη συγχέεται με τον έλεγχο και την ιδιοκτησία.

Η Κέρκυρα, με τον φυσικό της πλούτο που συχνά παραπέμπει σε ζούγκλα και την ασφυκτική έπαυλη, έδωσε τον ιδανικό τόνο. Ηταν τιμή μου να δουλέψω με ηθοποιούς όπως ο Γουίλεμ Νταφόε και η Βικ Κάρμεν Σόνε, που έδωσαν ζωή και ένταση σε αυτό το κλειστοφοβικό, συναισθηματικό δράμα».

Από την Κέρκυρα στον Πύργο Βασιλίσσης

Εχοντας την τύχη να παραβρεθούμε στα γυρίσματα που πραγματοποίησε η ταινία πέρυσι, τέτοια εποχή, στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στον Πύργο της Βασιλίσσης, στους Αγίους Αναργύρους, μας έκανε εντύπωση το καλό κλίμα στα διαλείμματα, οι αστεϊσμοί το παράλληλο «πάρτυ» που είχε στηθεί ταυτόχρονα με το κινηματογραφικό. Μάλιστα, δεδομένου ότι τα γυρίσματα γίνονταν αργά το βράδυ και σε συνθήκες ακραίου καύσωνα, πολλές φορές έτυχε, όπως όταν τα παρακολουθήσαμε εμείς από κοντά, να τραβήξουν μέχρι το ξημέρωμα. Αλλά αυτό δεν πτοούσε τους ηθοποιούς που φαίνονταν να δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό, κάτι που ενισχυόταν και από τις ιδιαίτερες συνθήκες που τους ήθελε να βρίσκονται σε μια βίλα, μακριά από οτιδήποτε μπορεί να αποσπάσει τη συγκέντρωσή τους, στην άκρη της Αθήνας.

Στο πανέμορφο σκηνικό της βίλας που βρίσκεται στον Πύργο Βασιλίσσης, το οποίο λειτούργησε μοναδικά ως το φυσικό ντεκόρ της βίλας του Τιμολέοντα, στήθηκε το πάρτυ υπό το άγρυπνο μάτι της έμπειρης Μίρτι Μπέλτμαν στον σχεδιασμό παραγωγής, καθώς ξέρει να φτιάχνει τέτοιες ατμόσφαιρες, με σημασία στη λεπτομέρεια. Οι κριτικές είχαν, επίσης, πολλά καλά λόγια να πουν και για την υποβλητική μουσική του Eλληνα συνθέτη Αλέξανδρου Λιβιτσάνου, ο οποίος συνόδευσε μοναδικά με τα υποβλητικά και ενίοτε ατονικά κομμάτια το παράξενο αυτό πάρτυ. Ως μοναδική σκηνή της ταινίας καταγράφουν την ερμηνεία του Νταφόε στο «Don’t let me be misunderstood» που δένει απόλυτα με τις συνθέσεις του Λιβιτσάνου.

Οπως μας είπαν οι υπεύθυνοι της παραγωγής, παρά τις μεγάλες δυσκολίες που συνάντησαν με διάφορα απρόοπτα (τα σημαντικότερα γυρίσματα έπρεπε να γίνουν ενώ μαίνονταν στην Αθήνα οι πυρκαγιές) όλα λειτούργησαν, με έναν ανεξήγητο τρόπο, όπως θα έπρεπε. Ακόμα και η ωραία βίλα που στεγάζεται στον Πύργο Βασιλίσσης δίπλα στους αμπελώνες, ένα κρυφό μυστικό της Αθήνας, έμοιαζε απόλυτα, κατά σατανική σύμπτωση, με τη βίλα όπου έγιναν τα γυρίσματα στην Κέρκυρα. Δεν χρειάζεται να πούμε ότι φυσικά δεν θα μπορούσε από το σκηνικό να απουσιάζει το Μον Ρεπό που συνέβαλε και αυτό στο ειρωνικά όμορφο φόντο του «Πάρτι γενεθλίων». Πρόκειται για άλλη μία παραγωγή που γυρίζεται στη χώρα μας με τη συμβολή του ΕΚΚΟΜΕΔ σε παραγωγή της Heretic και συμπαραγωγή με την ΕΡΤ και τη Frontstage. Η ταινία θα προβληθεί στις ελληνικές αίθουσες από τη Rosebud.21 το καλοκαίρι του 2026.