Η απόφαση 699/2026 του Σ.τ.Ε αν και δεν παράγει επί της ουσίας κανένα πρακτικό αποτέλεσμα, εντούτοις έρχεται να «θυμίσει» μια ξεχασμένη απ[ό το 2021 εγκύκλιο την λεγόμενη «εγκύκλιο Τσακλόγλου» με την οποία προβλεπόταν ότι στις περιπτώσεις λήψης δυο συντάξεων, είτε από διαφορετικά δικαιώματα (γήρατος και χηρείας), είτε από ίδιο δικαίωμα (δυο συντάξεις γήρατος), θα καταβάλλεται μια εθνική σύνταξη με το εκάστοτε πλήρες ποσό. Δηλαδή ένας συνταξιούχος λόγω γήρατος που λαμβάνει εθνική σύνταξη 446,87 ευρώ και εθνική σύνταξη λόγω χηρείας 312 ,80 ευρώ (στο 70% της εθνικής σύνταξης του θανόντος), θα πρέπει να λαμβάνει μόνον την εθνική σύνταξη γήρατος και η εθνική σύνταξη χηρείας να καταργηθεί.
Αν είναι παλιός –πριν τον νόμο Κατρούγκαλου- συνταξιούχος θα έπαιρνε και τις δυο εθνικές συντάξεις αλλά η σύνταξη χηρείας θα ονομαζόταν προσωπική διαφορά (πέραν της τυχόν προσωπικής διαφοράς που θα είχε από τον επανυπολογισμό της δικής του σύνταξης). Σε αυτή την περίπτωση θα είχε μεν τις δυο εθνικές συντάξεις αλλά δεν θα έβλεπε αυξήσεις.
Το Σ.τ.Ε επιβεβαιώνει όσα λέει η εγκύκλιος αλλά την καθιστά ακυρωτέα ως προς το σκέλος των παλαιών συντάξεων, καθώς το Δικαστήριο κρίνει ότι η σώρευση και η μετατροπή μιας εκ των δυο εθνικών συντάξεων σε προσωπική διαφορά θα έπρεπε να προβλεφθεί ρητά στο νόμο Κατρούγκαλου και όχι να προβλεφθεί σε εγκύκλιο.
Τίπότε από όλα όσα αναφέρει το Σ.τ.Ε. όμως δεν εφαρμόστηκε, και ούτε εφαρμόζεται καθώς η «εγκύκλιος Τσακλόγλου» είχε προκαλέσει αντιδράσεις λόγω των περικοπών και τέθηκε σε αναστολή, χωρίς να εφαρμοστεί.
Η απόφαση του Σ.τ.Ε όμως επαναφέροντας το θέμα και στην ουσία «δικαιώνοντας» την εγκύκλιο Τσακλόγλου, λειτουργεί ως επιταχυντής των εξελίξεων και δη, των αλλαγών που έχει αποφασίσει και σχεδιάζει η κυβέρνηση σε συνεργασία με το υπουργείο Εργασίας στο καθεστώς των συντάξεων χηρείας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το μείζον δεν είναι αν θα εφαρμοστεί ή όχι η εγκύκλιος αλλά τι θα γίνει με τις επαπειλούμενες περικοπές στις συντάξεις χηρείας αν μετά από την πρώτη τριετία καταβολής τους, ο συνταξιούχος έχει και δική του σύνταξη ή απασχολείται.
Σε αυτές τις περιπτώσεις η σύνταξη χηρείας από 70% μειώνεται στο 35% για πάντα.
Οι περικοπές αυτές έχουν εφαρμοστεί σε 11.000 συντάξεις χηρείας του Δημοσίου ενώ σε εκκρεμότητα είναι ο έλεγχος για τυχόν περικοπές σε 118.000 συντάξεις χηρείας του ιδιωτικού τομέα.
Οι αλλαγές που εξετάζονται και αποκάλυψε στις 27 Απριλίου το ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις» του Ελεύθερου Τύπου και το eleftherostypos.gr, είναι να καταργηθούν οι περικοπές και να επιστραφούν οι κομμένες συντάξεις χηρείας εκεί όπου επιβλήθηκαν.
Σύμφωνα με το αποκλειστικό ρεπορτάζ του «Ασφάλιση και Συντάξεις» οι αλλαγές αφορούν περίπου 295.000 συνταξιούχους που λαμβάνουν σύνταξη χηρείας μαζί με δεύτερη δική τους σύνταξη, ή και χωρίς σύνταξη εφόσον εργάζονται.
Το σχέδιο θα διορθώνει τις αδικίες με τις συντάξεις χηρείας που μειώθηκαν επαναφέροντας κατά πρώτον το ποσό στο 70% της σύνταξης των θανόντων, αντί του 35% που λαμβάνουν τώρα οι επιζώντες σύζυγοι, και κατά δεύτερον επιστρέφοντας τις περικοπές είτε σε δόσεις, είτε με συμψηφισμούς (μείωση) στο φόρο εισοδήματος.
Οσον αφορά την περίφημη «εγκύκλιο Τσακλόγλου» σύμφωνα με πληροφορίες, ένα από τα σενάρια που εξετάζονται είναι να παραμείνουν στο ακέραιο οι δυο εθνικές συντάξεις που καταβάλλονται σε συνταξιούχους οι οποίοι λαμβάνουν τη δική τους σύνταξη γήρατος και τη σύνταξη χηρείας, και η περικοπή να εφαρμοστεί σε λίγες περιπτώσεις όταν ο συνταξιούχος λαμβάνει από ίδιο δικαίωμα δυο συντάξεις και σύνταξη χηρείας. Σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να τροποποιηθεί ο όρος περί «σώρευσης συντάξεων» στον ίδιο συνταξιούχο και να θεωρηθεί ως «σώρευση» η άθροιση συντάξεων από ατομικό ασφαλιστικό δικαίωμα.
Υπενθυμίζεται ότι ο νόμος 4387/2016 (νόμος Κατρούγκαλου) κατέβαζε τη σύνταξη χηρείας στο 50% της σύνταξης του θανόντος και μετά από μια τριετία στο 25% εφόσον κατόπιν ελέγχου ο δικαιούχος (χήρα/χήρος) έπαιρνε δική του σύνταξη ή εργαζόταν.
Με τον νόμο 4670/2020 (νόμος Βρούτση) το 50% αυξήθηκε στο 70% αλλά δεν απαλείφθηκαν οι λόγοι περικοπής μετά την τριετία (δεύτερη σύνταξη ή εργασία), με αποτέλεσμα να επικρέμεται η «δαμόκλειος σπάθη» μειώσεων από το 70% στο 35% για δεκάδες χιλιάδες δικαιούχους συντάξεων χηρείας.
