Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου καταθέτει προτάσεις για την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Νησιά

Τις προτάσεις του για τη νέα Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Νησιά κατέθεσε το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, συμμετέχοντας στη δημόσια διαβούλευση που εκκίνησε πρόσφατα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αλλά και στην πρόσκληση της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής για την κατάρτιση της Εθνικής Στρατηγικής για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο.

Στην παρέμβασή του, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου υπογραμμίζει ότι η νησιωτικότητα δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ένα πεδίο περιορισμών και δυσκολιών, αλλά και ως μια συνθήκη που μπορεί να δημιουργήσει σημαντικές αναπτυξιακές ευκαιρίες, να ενισχύσει την καινοτομία και να συμβάλει στη θεσμική αναβάθμιση του νησιωτικού χώρου.

Στο υπόμνημα που υπέβαλε, το Ίδρυμα αναδεικνύει τη σημασία της νέας ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας, επισημαίνοντας ότι η νησιωτικότητα αποτελεί μια μόνιμη και ιδιαίτερη χωρική, κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική συνθήκη, η οποία απαιτεί ειδικά προσαρμοσμένες, συνεκτικές και μακρόπνοες πολιτικές. Το αυξημένο κόστος της νησιωτικότητας, η άνιση πρόσβαση σε υποδομές και υπηρεσίες, οι δημογραφικές πιέσεις, η ανάγκη πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, αλλά και η αναγνώριση της γνώσης ως κρίσιμης νησιωτικής υποδομής, καταγράφονται ως βασικές προκλήσεις για το μέλλον των νησιών.

Κεντρική θέση του Πανεπιστημίου Αιγαίου είναι ότι το ίδιο αποτελεί στρατηγικό δημόσιο θεσμό για την ανάπτυξη του Αιγαίου. Η παρουσία του σε έξι νησιά, με δεκαοκτώ τμήματα, δεκάδες ενεργά ερευνητικά εργαστήρια και ισχυρό διεθνές ερευνητικό αποτύπωμα, το καθιστά, όπως επισημαίνεται, φυσικό και σταθερό επιστημονικό εταίρο της Πολιτείας, της αυτοδιοίκησης και των τοπικών κοινωνιών για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση πολιτικών βιώσιμης νησιωτικής ανάπτυξης.

Το Ίδρυμα τονίζει ακόμη ότι, με την απαραίτητη πολιτική βούληση και με γενναία δημόσια στήριξη, η νησιωτικότητα μπορεί να μετατραπεί σε ουσιαστικό συγκριτικό πλεονέκτημα. Όπως σημειώνει, τα νησιά του Αιγαίου μπορούν να λειτουργήσουν ως «ζωντανά εργαστήρια» γνώσης, καινοτομίας, πιλοτικών εφαρμογών και δημόσιας πολιτικής, σε κρίσιμους τομείς όπως οι βιώσιμες μεταφορές, η ενέργεια, το νερό, η κλιματική προσαρμογή, η ψηφιακή καινοτομία, ο τουρισμός και η γαλάζια οικονομία.

Σε αυτή τη μετάβαση, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου εκτιμά ότι μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο. Παράλληλα, υπογραμμίζει πως η περαιτέρω ανάπτυξή του συνιστά στρατηγική επένδυση εθνικής σημασίας. Η ενίσχυση των υποδομών, της φοιτητικής και επιστημονικής στέγης, των διοικητικών και τεχνικών υπηρεσιών, της έρευνας και της διεθνοποίησης, όπως αναφέρει, δεν αφορά μόνο το ίδιο το Πανεπιστήμιο, αλλά δημιουργεί πολλαπλά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες, την κοινωνική συνοχή, την καινοτομία και την αναπτυξιακή προοπτική των νησιών.

Μεταξύ των βασικών προτάσεων που κατέθεσε το Ίδρυμα περιλαμβάνονται η θέσπιση πλήρους και δεσμευτικής ρήτρας νησιωτικότητας, η δημιουργία ειδικού χρηματοδοτικού σκέλους για νησιωτικές δημόσιες υποδομές γνώσης, η στοχευμένη και πολυετής στήριξη του Πανεπιστημίου Αιγαίου ως κεντρικού θεσμικού πυλώνα της νησιωτικότητας, η ενίσχυση της φοιτητικής και επιστημονικής στέγης, η στήριξη των νησιών ως «ζωντανών εργαστηρίων» καινοτομίας, η δημιουργία μόνιμου μηχανισμού παρακολούθησης της νησιωτικότητας, καθώς και η ενίσχυση της διεθνοποίησης των νησιωτικών πανεπιστημίων.

Ιδιαίτερη θέση στις προτάσεις του Πανεπιστημίου καταλαμβάνει και η νεολαία, με έμφαση στο «δικαίωμα παραμονής» στα νησιά. Σύμφωνα με το Ίδρυμα, η δυνατότητα των νέων να σπουδάζουν, να εργάζονται, να καινοτομούν και να οικοδομούν το μέλλον τους στον νησιωτικό χώρο συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη ισχυρών δημόσιων πανεπιστημιακών θεσμών, που παράγουν γνώση, ανθρώπινο κεφάλαιο, πολιτισμό και αναπτυξιακή προοπτική.

Όπως επισημαίνει το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, η υπό διαμόρφωση Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τα Νησιά και η αντίστοιχη Εθνική Στρατηγική συνιστούν μια ιστορική ευκαιρία για ουσιαστική μετατόπιση από αποσπασματικές και αμυντικές παρεμβάσεις σε μια ολοκληρωμένη πολιτική νησιωτικότητας, με ισχυρούς θεσμούς, γνώση, δεδομένα, ανθρώπινο κεφάλαιο και ανθεκτικές υποδομές.

Στο πλαίσιο αυτό, το Ίδρυμα εκφράζει τη σταθερή στρατηγική του αντίληψη ότι ένα ισχυρό, φροντισμένο και εξωστρεφές Πανεπιστήμιο Αιγαίου μπορεί να αποδώσει σημαντική προστιθέμενη αξία όχι μόνο στα νησιά όπου εδρεύει, αλλά και συνολικά στο Αιγαίο.

πηγή aeolos tv