Είναι ανιστόρητοι οι Έλληνες μαθητές;

Συγκεκριμένα 5.101 έγραψαν από 0 – 4,9 (ποσοστό 27,03%) και 4.525 (23,98%) από 5 – 9,9. Αυτές και αυτοί που έγραψαν μεταξύ 19 και 20 ήταν μόλις 1.087 (ποσοστό 5,76%). Συνολικά δηλαδή το 51,01% των υποψηφίων έγραψε κάτω από τη βάση. Και τη σχολική χρονιά 2022 – 2023 όμως, τα πράγματα δεν ήταν και πολύ καλύτερα. Το ποσοστό όσων έγραψαν πέρσι μεταξύ 0-4,9 ήταν 22,59% και το ποσοστό όσων έγραψαν μεταξύ 5- 9,9 ήταν 25,61%. Δηλαδή το 48,20% των μαθητών και μαθητριών έγραψαν και πέρσι κάτω από τη βάση στην Ιστορία. Ο μέσος όρος των γραπτών ήταν πέρσι 10,60 και φέτος 10,02. Αν προσθέσουμε δηλαδή τους βαθμούς του συνόλου των υποψηφίων και τους διαιρέσουμε με τον αριθμό τους (18.869) θα δούμε ότι προκύπτει βαθμός οριακά πάνω από τη βάση…

Να σημειώσουμε ότι η Ιστορία αποδείχτηκε πραγματικός εφιάλτης για τους μαθητές του 1ου Πεδίου και ήταν το μόνο μάθημα από τα τέσσερα (Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, Αρχαία Ελληνικά και Λατινικά είναι τα άλλα τρία), όπου η πλειοψηφία των μαθητών/ μαθητριών έγραψε κάτω από τη βάση. Χειρότερα αποτελέσματα σημειώθηκαν μόνο στη Φυσική του 3ου Πεδίου και στα Μαθηματικά του 4ου Πεδίου, όπου περίπου το 70% των υποψηφίων έγραψε κάτω από τη βάση.

Εντυπωσιακό είναι το στοιχείο, πως σε ιδιαίτερα απαιτητικά μαθήματα του 1ου και του 2ου Πεδίου (Αρχαία, Φυσική, Μαθηματικά, Χημεία), οι υποψήφιοι είχαν πολύ καλύτερες επιδόσεις, συγκριτικά με την Ιστορία του 1ου Πεδίου, έχοντας ν’ αντιμετωπίσουν και άγνωστο κείμενο ή άγνωστες ασκήσεις. Οι υποψήφιοι στην Ιστορία δεν κλήθηκαν να απαντήσουν σε καμία ερώτηση που δεν υπήρχε στο σχολικό βιβλίο. Όποια ή όποιος είχε καταφέρει, με κάποιον τρόπο, να αποστηθίσει το περιεχόμενο του σχολικού βιβλίου της Ιστορίας, θα έγραφε τουλάχιστον 17-18. Διαβάσαμε προσεκτικά τα φετινά θέματα Ιστορίας, τα οποία καλύπτουν ουσιαστικά την περίοδο από την Ελληνική Επανάσταση, ως την περίοδο του Μεσοπολέμου. Θεωρούμε ότι ήταν βατά, ιδιαίτερα αν σκεφτούμε ότι δίνονταν και συνοδευτικά βοηθητικά κείμενα στα δύο από τα τέσσερα θέματα…

Τι φταίει λοιπόν; Κακογραμμένα βιβλία; Πρόβλημα με τη διδακτέα ύλη; Δύσκολα θέματα; Σε μια εποχή όπου οι γονείς ξοδεύουν περιουσίες για να προετοιμαστούν κατάλληλα τα παιδιά τους για τις Πανελλήνιες ,σε οργανωμένα φροντιστήρια ή ιδιαίτερα και όλες οι γνώσεις χάρη στο διαδίκτυο βρίσκονται στη διάθεση των μαθητών παρατηρείται το φαινόμενο της παταγώδους αποτυχίας στην Ιστορία.
Φαίνεται ότι υπάρχει ένα γενικότερο πρόβλημα άγνοιας στα νέα παιδιά, σε θέματα τα οποία στο παρελθόν ήταν αυτονόητο πως τα γνωρίζουν όλοι. Αυτό το βλέπουμε και σε ερωτήσεις για το τι γιορτάζουμε την 25η Μαρτίου και την 28η Οκτωβρίου, που γίνονται σε νεαρές και νεαρούς και δίνονται απαντήσεις που προκαλούν θυμηδία, αλλά και προβληματισμό…

Δυστυχώς, αυτό το πρόβλημα συνεχίζει και υπάρχει και στα Πανεπιστήμια. Σε συζήτηση που είχαμε πριν λίγο καιρό με καθηγητή Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Κύπρου, όπου φοιτούν και παιδιά από την Ελλάδα, αφού μας τόνισε ότι το επίπεδο των φοιτητών είναι πολύ χαμηλό μας ανέφερε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Σε προηγούμενη εξεταστική περίοδο είχε «βάλει» ως θέμα το εξής: περιγράψτε με λίγα λόγια τη ναυμαχία του Ναβαρίνου. Έλαβε διάφορες απίθανες απαντήσεις, με κορυφαία την εξής:
«Στη ναυμαχία του Ναβαρίνου, δηλαδή της Σαλαμίνας, οι Έλληνες νίκησαν τους Πέρσες…». Με κάποιον τρόπο, οι σημερινοί φοιτητές και σημερινές φοιτήτριες Ιστορίας θα αποφοιτήσουν από τις Σχολές τους και θα κληθούν να διδάξουν Ιστορία σε μελλοντικούς μαθητές και μαθήτριες. Με τι εφόδια άραγε; Με ποιες γνώσεις;

Ποιος ευθύνεται γι’ αυτό το κατάντημα (επιεικής χαρακτηρισμός). Η Πολιτεία; Σίγουρα, έχει μεγάλες ευθύνες. Οι εκπαιδευτικοί; Μοιραία, ναι. Οι μαθητές και οι μαθήτριες, σαφώς έχουν το δικό τους μερίδιο ευθύνης. Έχοντας γράψει εκατοντάδες ιστορικά άρθρα στο protothema.gr, τα οποία καλύπτουν την ελληνική ιστορία από την Εποχή του Χαλκού ως τις μέρες μας, διαβάσαμε χιλιάδες σχόλια αναγνωστών. Ομολογουμένως υπάρχουν κάποιες και κάποιοι με εξαιρετικές ιστορικές γνώσεις. Άλλοι με σχετικά καλές γνώσεις Ιστορίας και κάποιοι/ κάποιες… μάλλον αδιάβαστοι. Ωστόσο, θα χαρακτηρίζαμε πολλά από τα σχόλια στα άρθρα μας άκρως ενδιαφέροντα.

Θεωρούμε ότι αυτά δεν προέρχονται από 20χρονα παιδιά, αλλά από ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας οι οποίοι εκτός από τις γνώσεις που απέκτησαν στο σχολείο, έχουν διαβάσει και πολλά βιβλία ιστορίας. Είμαστε βέβαιοι ότι κάποιοι από αυτούς, αν έγραφαν εντελώς απροετοίμαστοι, Ιστορία στις φετινές Πανελλήνιες, θα βαθμολογούνταν με 12 τουλάχιστον…

Η Ελληνική Πολιτεία θα πρέπει να προβληματιστεί. Κάτι δεν πάει καλά με την Ιστορία στα σχολεία. Θα ισχυριστούν κάποιοι ότι οι σύγχρονοι πολιτικοί μας λαμβάνοντας εντολές από κάποια ξένα κέντρα, τα οποία βέβαια ποτέ δεν κατονομάζονται, επιθυμούν την άγνοια και τη συσκότιση γύρω από το παρελθόν της χώρας μας. Δεν υιοθετούμε αυτές τις συνωμοσιολογικές απόψεις, σίγουρα όμως απαιτούνται ριζικές αλλαγές. Ο νέος Υπουργός Παιδείας Κυριάκος Πιερρακάκης πέτυχε πολλά στον τομέα της Ψηφιακής Πολιτικής. Ένα από τα μεγάλα στοιχήματα που καλείται τώρα να κερδίσει είναι η πραγματική μεταρρύθμιση στην Παιδεία, από το Δημοτικό ακόμα.

Αν αρκεστεί κι αυτός σε ανούσιες αλλαγές στις ενδοσχολικές και τις πανελλήνιες εξετάσεις, όπως και σε «αναίμακτες» παρεμβάσεις στα Πανεπιστήμια, ας μην μας φανεί παράξενο αν σε λίγα χρόνια το ποσοστό των μαθητών που θα γράφουν Ιστορία κάτω απ’ τη βάση στις Πανελλήνιες θα εκτοξευθεί ακόμα πιο ψηλά… Δόξα τω Θεώ, υπάρχουν ακόμα, στη χώρα μας επιφανείς Ακαδημαϊκοί που μπορούν να τον συνδράμουν στο έργο του. Όλα όμως εξαρτώνται από τον ίδιο. Και αυτός θα κριθεί από τους ψηφοφόρους στις επόμενες εθνικές εκλογές…

Το 1977 οι Πασχάλης, Μαριάννα Τόλη, Ρόμπερτ Ουίλιαμς και Μπέσσυ Αργυράκη, ερμήνευαν το τραγούδι «Μα τι τα θέλεις τώρα(και τα συζητάς»(Γιώργος Χατζηνάσιος-Τάκης Καρνάτσος). Σε ένα από τα κουπλέ του, η Μπέσσυ Αργυράκη τραγουδούσε: «Ο δάσκαλος με σάπια κιμωλία, μας δίδασκε αμφίβολη ιστορία»… Σήμερα δεν υπάρχουν σάπιες κιμωλίες, υπάρχουν διαδραστικοί πίνακες. Κι αν κάποτε τα Ελληνόπουλα διδάσκονταν αμφίβολη ιστορία, σίγουρα μάθαιναν πολλά. Σήμερα, δυστυχώς ό,τι κι αν διδάσκονται, δεν μαθαίνουν, σχεδόν, τίποτα…